
به گزارش ابرامباد، بازار جهانی نفت این روزها شاهد تلاطم بیسابقهای است که کارشناسان آن را به تنشهای فزاینده میان ایالات متحده و ایران در مسیرهای استراتژیک نفتی خلیج فارس نسبت میدهند.قیمت نفت وست تگزاس اینترمیدیت آمریکا با جهشی نزدیک به ۱۰ درصدی، در محدوده ۹۱.۴۸ دلار قرار گرفت؛ رویدادی که به عنوان بزرگترین افزایش هفتگی از اواسط ماه ژوئیه توصیف شده است.
تحلیلگران بازار بر این باورند که عامل اصلی این نوسانات، تشدید درگیریهای مستقیم نظامی میان دو کشور در آبراههای حیاتی منطقه است. رویترز گزارش داده که ارتش آمریکا در واکنش به پرتاب موشکهای بالیستیک توسط سپاه پاسداران به سوی دو شناور آمریکایی، سه نفتکش ایرانی را هدف قرار داده است. یکی از این کشتیها در نزدیکی جزیره خارک، که نقشی کلیدی در صادرات نفت ایران دارد، قرار داشته است.
این وقایع از دیدگاه فعالان بازار نفت، اهمیت بسیار زیادی دارد، زیرا نگرانی فزایندهای وجود دارد که دامنه درگیریها از حملات محدود به اهداف نظامی، به زیرساختها و زنجیره انتقال و صادرات نفت سرایت کند. فایننشال تایمز نیز در گزارشی هشدار داده که کاهش چشمگیر تردد کشتیها در تنگه هرمز، ریسک اختلال گستردهتر در صادرات نفت منطقه را به شدت افزایش داده است.
دغدغه اصلی بازار نفت کجاست؟
بررسیهای دقیق نشان میدهد که تنگه هرمز همچنان کانون نگرانیهای اصلی در بازار نفت است. رویترز با استناد به دادههای شرکت Kpler اعلام کرده که در روز پنجشنبه تنها چهار کشتی حامل کالا از این تنگه عبور کردهاند؛ در حالی که میانگین ده روزه این رقم حدود ۱۵ کشتی بوده است. قبل از آغاز تنشهای اخیر، روزانه حدود ۱۲۵ کشتی تجاری از این مسیر عبور میکردند.
با این اوصاف، حتی اگر بخش قابل توجهی از نفت منطقه همچنان به بازارهای جهانی برسد، معاملهگران بیش از میزان واقعی کاهش تولید، به ریسک اختلال در عرضه اهمیت میدهند. گزارش روز جمعه رویترز نیز تأکید دارد که بخشی از افزایش اخیر قیمت نفت، نه لزوماً به دلیل کاهش فوری و واقعی عرضه، بلکه ناشی از احساس خطر و ریسکهای ژئوپلیتیکی است.
چرا نفت هنوز ۱۰۰ دلاری نشده؟
علیرغم بالا رفتن شدید ریسکهای سیاسی، بازار هنوز با شوک کامل عرضه روبرو نشده است. یکی از دلایل مهم این وضعیت، افزایش صادرات نفت عراق است. رویترز گزارش داده که صادرات نفت عراق در ماه اوت به حدود ۲ میلیون بشکه در روز رسیده و پیشبینی میشود این روند صعودی در ماه سپتامبر نیز ادامه یابد.
از سوی دیگر، بخشی از نفت خلیج فارس همچنان از مسیرهای مختلف در حال انتقال است و برخی نفتکشها با خاموش کردن سیستمهای ردیابی خود (AIS)، از دید عمومی پنهان میشوند. گزارشهای بازار حاکی از آن است که همین موضوع، تخمین دقیق میزان واقعی نفت عبوری از تنگه هرمز را دشوار کرده است.
بنابراین، بازار نفت در حال حاضر میان دو نیروی متضاد گرفتار شده است: از یک سو ریسکهای ژئوپلیتیکی شرایط را برای رشد قیمتها مهیا کرده و از سوی دیگر، جریان مداوم نفت و افزایش صادرات برخی تولیدکنندگان، مانع از جهش بیشتر قیمتها شده است. با این حال، بسیاری از ناظران بینالمللی بر این باورند که در شرایط کنونی، رسیدن قیمت نفت برنت به صد دلار دیگر یک سناریوی دور از دسترس نخواهد بود.



