به گزارش ابرامباد، بازار ساختمان‌سازی در پایتخت، یعنی شهر تهران، در سال ۱۴۰۵ شمسی با یک جهش قیمتی بی‌سابقه در نهاده‌های اولیه ساخت‌وساز روبه‌رو شده است.طبق تازه‌ترین داده‌های منتشرشده از سوی مرکز آمار ایران، شاخص قیمت نهاده‌های مورد استفاده در ساختمان‌های مسکونی تهران در بهار این سال به عدد ۳۳۶.۴ واحد رسیده است. این رقم تکان‌دهنده، نشان‌دهنده افزایش ۱۰۶.۸ درصدی شاخص نسبت به مدت مشابه سال قبل است.
این بدان معناست که در بهار سال جاری، سطح کلی قیمت مصالح و خدمات ساختمانی در مقایسه با بهار ۱۴۰۴ بیش از دو برابر شده است. البته باید توجه داشت که این افزایش دوبرابری به معنای گران شدن همه مصالح ساختمانی یا دوبرابر شدن کل هزینه یک واحد مسکونی نیست، چرا که هزینه‌های نهایی ساخت‌وساز تحت تاثیر عوامل دیگری نظیر قیمت زمین، دستمزد کارگران، عوارض شهرداری، هزینه‌های مالی و سایر مخارج پروژه نیز قرار دارد.
صعود ۲۰.۷ درصدی شاخص در یک فصل
بر اساس گزارش‌های «شاخص و متوسط قیمت نهاده‌های ساختمانی شهر تهران» برای بهار ۱۴۰۵، شاخص کل قیمت نهاده‌های ساختمانی مسکونی در پایتخت نسبت به فصل زمستان ۱۴۰۴، حدود ۲۰.۷ درصد رشد را تجربه کرده است. جالب توجه است که این نرخ در زمستان سال گذشته حدود ۳۶ درصد بود. بنابراین، اگرچه سرعت افزایش قیمت‌ها در بهار نسبت به زمستان اندکی کاهش یافته، اما روند صعودی همچنان ادامه داشته و قیمت نهاده‌ها رو به افزایش بوده است.
علاوه بر این، نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه که در زمستان ۱۴۰۴ معادل ۹۶.۸ درصد بود، در بهار ۱۴۰۵ به ۱۰۶.۸ درصد رسیده است. این آمار نشان می‌دهد که با وجود کاهش شتاب فصلی، مقایسه قیمت‌ها با یک سال گذشته همچنان رشد بسیار شدیدی را تجربه کرده است. همچنین، تورم سالانه نهاده‌های ساختمانی در تهران در بهار ۱۴۰۵ به ۸۰ درصد رسیده که این رقم نسبت به ۶۱.۸ درصد در زمستان ۱۴۰۴، افزایش چشمگیری را به تصویر می‌کشد.
بررسی روند شاخص کل در فصول اخیر نیز گویای تشدید فشار هزینه‌ها در صنعت ساختمان است. شاخص قیمت نهاده‌های ساختمانی تهران در پاییز ۱۴۰۴ به ۲۰۴.۸ واحد رسید، در زمستان همان سال به ۲۷۸.۶ واحد جهش کرد و سرانجام در بهار ۱۴۰۵ به ۳۳۶.۴ واحد بالغ شد. این مسیر صعودی برای سازندگان به معنای نیاز به سرمایه بیشتر و دشوارتر شدن تخمین هزینه‌های پروژه‌هاست.
سیمان، بتن و مصالح اولیه در مدار گرانی
یکی از دلایل اصلی افزایش هزینه‌های ساخت‌وساز، رشد قیمت مصالح پایه است. در بهار ۱۴۰۵، گروه سیمان، بتن، شن و ماسه به شاخص ۳۰۲.۱ دست یافته که تورم فصلی آن ۳۶.۳ درصد و تورم سالانه آن ۴۲.۹ درصد بوده است. در گروه گچ و گچ‌کاری نیز شاخص به ۴۱۳.۱ واحد رسیده و تورم فصلی ۳۸.۶ درصدی و تورم سالانه ۶۹.۱ درصدی را تجربه کرده است.
همچنین شاخص گروه انواع بلوک سفالی و آجر به ۳۰۱.۷ واحد رسیده و تورم سالانه ۴۷.۷ درصدی را به ثبت رسانده است. گرانی این مصالح، با توجه به استفاده گسترده آن‌ها در مراحل مختلف ساخت‌وساز، می‌تواند بار مالی قابل توجهی بر دوش پروژه‌های عمرانی بگذارد.
آهن‌آلات؛ عامل کلیدی در افزایش هزینه اسکلت‌بندی
آهن‌آلات از مهم‌ترین ورودی‌ها در صنعت ساختمان هستند و هرگونه تغییر قیمت در آن‌ها، مستقیماً بر هزینه‌های اجرایی بخش‌های سازه‌ای و فلزی یک بنا اثر می‌گذارد.
بر اساس آمار بهار ۱۴۰۵، گروه آهن‌آلات، میلگرد، پروفیل، در و پنجره و نرده، شاهد تورم فصلی ۱۶.۴ درصدی و تورم سالانه ۸۶.۲ درصدی بوده است. در میان اقلام منتخب این گروه، متوسط قیمت هر شاخه تیرآهن نمره ۱۴ از حدود ۶۲۳ هزار و ۷۰۳ ریال در پاییز ۱۴۰۴ به حدود ۹۴۲ هزار و ۸۷۳ ریال در بهار ۱۴۰۵ افزایش یافته است.
همچنین، متوسط قیمت میلگرد ساده نمره ۱۸ و کمتر از حدود ۴۷۰ هزار و ۴۴۱ ریال در پاییز ۱۴۰۴ به ۶۵۵ هزار و ۱۶۵ ریال در بهار ۱۴۰۵ رسیده است. این افزایش قیمت‌ها، خصوصاً در پروژه‌هایی که در مراحل اسکلت‌بندی قرار دارند، به سرمایه در گردش بیشتری برای سازندگان نیاز پیدا می‌کند.
سیمان و بتن آماده؛ افزایش قیمت‌های محسوس
در بازار اقلام منتخب ساختمانی نیز افزایش قیمت مصالح پایه به وضوح قابل مشاهده است. متوسط قیمت یک کیسه ۵۰ کیلویی سیمان پرتلند تیپ ۲ از حدود یک میلیون و ۷۴۸ هزار و ۳۸۷ ریال در پاییز ۱۴۰۴ به حدود سه میلیون و ۲۵ هزار و ۸۰۶ ریال در بهار ۱۴۰۵ جهش کرده است.
علاوه بر این، متوسط قیمت بتن آماده با عیار ۳۰۰ کیلوگرم در مترمکعب از حدود ۲۳ میلیون و ۶۴۵ هزار و ۴۵۵ ریال به حدود ۳۸ میلیون و ۸۷۳ هزار و ۷۷ ریال افزایش یافته است. سیمان و بتن به عنوان اجزای اصلی در بخش‌هایی مانند پی‌سازی و سازه، با افزایش قیمت خود، می‌توانند به شکل فزاینده‌ای هزینه‌های اجرای پروژه را بالا ببرند.
چوب؛ رکورددار تورم نقطه‌به‌نقطه
در بین تمامی گروه‌های نهاده‌های ساختمانی، گروه چوب بالاترین تورم نقطه‌به‌نقطه را در بهار ۱۴۰۵ به ثبت رسانده است. نرخ تورم نقطه‌به‌نقطه برای این گروه به ۲۰۸.۹ درصد رسیده و تورم سالانه آن نیز ۱۵۵.۸ درصد بوده است.
به بیان ساده‌تر، سطح قیمت نهاده‌های گروه چوب در مقایسه با فصل مشابه سال قبل حدود سه برابر شده است؛ البته نباید این افزایش را به تمامی محصولات چوبی یا کل هزینه ساخت یک ساختمان تعمیم داد.
پس از چوب، گروه تاسیسات مکانیکی و انواع عایق حرارتی نیز افزایش قابل توجهی داشته و تورم سالانه آن به ۱۱۹.۴ درصد رسیده است.
افزایش قیمت مصالح تکمیلی
موج گرانی تنها به مصالح پایه محدود نشده و بخش‌های تکمیلی ساختمان نیز با رشد هزینه مواجه شده‌اند. شاخص گروه سنگ در بهار ۱۴۰۵ به ۲۷۸.۳ واحد رسیده و تورم سالانه این گروه ۵۷.۱ درصد گزارش شده است.
همچنین شاخص گروه موزاییک، کاشی و سرامیک به ۳۲۰.۳ واحد رسیده و تورم سالانه ۶۵.۸ درصدی را نشان می‌دهد. گرانی در این گروه‌ها می‌تواند هزینه مراحل نازک‌کاری و تکمیل ساختمان را افزایش دهد؛ هرچند میزان رشد آن‌ها در مقایسه با برخی گروه‌ها نظیر چوب، متفاوت بوده است.
تاثیر افزایش هزینه ساخت بر بازار مسکن چیست؟
در وهله اول، افزایش سرسام‌آور قیمت نهاده‌های ساختمانی، هزینه‌های اجرایی پروژه‌ها را برای سازندگان به شدت بالا می‌برد. در شرایطی که قیمت مصالح و تجهیزات با سرعتی باورنکردنی در حال تغییر است، برآورد دقیق هزینه‌های پروژه‌های چندماهه یا چندساله نیز به چالشی بزرگ تبدیل می‌شود.
این افزایش نهاده‌ها همچنین می‌تواند سرمایه اولیه مورد نیاز برای شروع و اتمام پروژه‌ها را به شکل چشمگیری افزایش داده و فشار نقدینگی بیشتری را بر دوش سازندگان وارد کند.
در نهایت، افزایش هزینه‌های ساخت می‌تواند یکی از عوامل موثر بر رشد قیمت تمام شده مسکن باشد. با این حال، باید در نظر داشت که بالا رفتن قیمت نهاده‌های ساختمانی به تنهایی به معنای افزایش به همان میزان قیمت فروش مسکن نیست؛ زیرا قیمت نهایی مسکن تحت تاثیر عوامل متعددی مانند قیمت زمین، میزان عرضه و تقاضا، قدرت خرید مردم، هزینه‌های تامین مالی و شرایط کلی بازار نیز قرار دارد.
آمار بهار ۱۴۰۵ تصویری واضح از تداوم فشار هزینه‌ای بر صنعت ساختمان تهران ارائه می‌دهد: شاخص کل نهاده‌های ساختمانی نسبت به سال قبل ۱۰۶.۸ درصد افزایش یافته، تورم سالانه به ۸۰ درصد رسیده و برخی گروه‌ها، به ویژه چوب و تاسیسات مکانیکی، رشدهای بسیار بالاتری را تجربه کرده‌اند.
اگرچه نرخ تورم فصلی از ۳۶ درصد در زمستان به ۲۰.۷ درصد در بهار کاهش یافته، اما این کاهش به معنای ارزان شدن مصالح نیست؛ بلکه تنها نشان می‌دهد سرعت افزایش قیمت‌ها قدری کمتر شده است، در حالی که سطح کلی قیمت نهاده‌های ساختمانی همچنان بسیار بالاتر از سال گذشته باقی مانده است. در چنین فضایی، مهم‌ترین چالش پیش روی سازندگان در سال ۱۴۰۵، کنترل هزینه‌ها، تامین نقدینگی و مدیریت ریسک ناشی از نوسانات قیمت نهاده‌ها خواهد بود.
