به گزارش ابرامباد، ماشاالله شمس‌الواعظین، تحلیلگر برجسته سیاسی و رئیس انجمن صنفی روزنامه‌نگاران ایران، در یک گفت‌وگوی اختصاصی به بررسی چالش‌های روایت‌سازی در دوران جنگ‌های معاصر پرداخت.او تأکید کرد که در حوزه حرفه‌ای، کشور با ضعف چشمگیری در مهارت‌های لازم برای ایجاد روایت‌های مؤثر از جنگ روبرو است. به گفته وی، عمده بار مسئولیت فضاسازی‌های رسانه‌ای و روایت‌سازی‌ها به دوش مقامات عالی‌رتبه، نظیر آقای رضایی و پزشکیان افتاده است که این خود نشانه‌ای از یک نقیصه مهم در استراتژی کنونی است و امید می‌رود در آینده به این موضوع توجه جدی شود.
او با مقایسه‌ای بین ایران و ایالات متحده آمریکا، وضعیت را شفاف‌تر ساخت. وی اشاره کرد که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور کنونی آمریکا، شخصاً به روایت‌سازی از جنگ و صلح می‌پردازد و محتوای مرتبط با این فضا را تولید می‌کند. اما پرسش اساسی این است که آیا ما نیز همانند واشنگتن، به صورت لحظه‌ای و فعالانه به روایت‌سازی از وقایع جنگ پرداخته و آن را در سطح جهانی مطرح می‌کنیم؟ پاسخ شمس‌الواعظین متأسفانه منفی بود؛ او بیان داشت که یا اساساً روایت‌سازی مؤثری وجود ندارد و یا اگر هست، بسیار ضعیف عمل می‌کند که این خود یکی از نقاط آسیب‌پذیر کشور در جنگ کنونی به شمار می‌رود.
شمس‌الواعظین در ادامه به سفر اخیر رئیس‌جمهور پزشکیان به مجمع عمومی سازمان ملل متحد اشاره کرد و آن را یک نقطه استثنایی و مؤثر دانست. در این سفر، یک نوع ضدحمله رسانه‌ای و تبلیغاتی هوشمندانه توسط شخص رئیس‌جمهور در نیویورک شکل گرفت. مصاحبه‌های وی با سه شبکه معتبر جهانی همچون الجزیره، سی‌بی‌اس و فاکس‌نیوز بازتاب وسیعی داشت. جمله مشهور ایشان در پشت تریبون بین‌المللی که «بمب اتم در اسرائیل است و بازرسان آژانس در تهران، و اسرائیل آدم‌کشی می‌کند و ما متهم می‌شویم»، به قدری کوبنده و کوتاه بود که تأثیر آن به اندازه یک عملیات نظامی ارزیابی شد. این سخنان برای مدت‌ها سوژه اصلی رسانه‌ها بود و ابعاد مختلف آن مورد تحلیل قرار گرفت.
این کارشناس سیاسی خاطرنشان کرد که این اتفاق نشان‌دهنده پتانسیل بالای کشور در روایت‌سازی ماهرانه است، هرچند که در طول جنگ از کمبود آن رنج می‌بریم. وی تأکید کرد که چنین بازتاب قدرتمندی در عرصه بین‌المللی باید درسی عبرت‌آموز باشد تا این خلأ جبران شود. او با انتقاد از عملکرد رسانه‌های داخلی، به ویژه رسانه ملی، اظهار داشت که آن‌ها در این زمینه به صورت کاملاً حرفه‌ای عمل نکرده‌اند و کارهای بسیاری در این حوزه ناتمام مانده است.
روایت‌سازی جنگ در دهه ۶۰؛ درسی برای امروز
شمس‌الواعظین با مرور سوابق خود در دوران جنگ‌ها، گفت: «من در دو دوره جنگی در کشور مسئولیت داشته‌ام. در حال حاضر، در جریان جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، رئیس انجمن صنفی روزنامه‌نگاران هستم و در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران، سردبیر روزنامه کیهان بودم.» او با این مقدمه به مقایسه روایت‌سازی‌ها پرداخت و اظهار داشت که در دهه شصت شمسی و دوران جنگ تحمیلی، کشور در این زمینه بسیار موفق‌تر عمل کرده بود. به گفته او، تمامی سرمقاله‌های آن دوره به جنگ اختصاص داشت، در حالی که امروز کمتر سرمقاله‌ای را می‌توان یافت که به طور مستقیم به موضوع جنگ بپردازد.
او در بخش دیگری از صحبت‌های خود به تحریم‌های هوایی علیه ایران اشاره کرد و گفت: «بر اساس منشور ملل متحد، حق تردد و جابه‌جایی از حقوق بنیادین بشر است که توسط ایالات متحده آمریکا برای شهروندان ایرانی محدود شده است.» وی افزود که در خصوص این تحریم‌ها و همچنین کلیت جنگ، ما به شدت نیازمند روایت‌سازی هستیم، اما متأسفانه بار این مسئولیت بر دوش مقامات عالی‌رتبه کشور افتاده است که این خود نشانه‌ای از یک نقص سیستمی است.
ضرورت آتش‌بس داخلی و اولویت‌بخشی به مسائل جنگ
شمس‌الواعظین در پایان تأکید کرد: «در مواجهه با قصه تلخ این جنگ و تجاوز آمریکا و اسرائیل، ما داستان‌های بی‌شماری برای روایت داریم که متأسفانه تدوین نشده‌اند و هنوز درگیر بحث‌های داخلی هستیم که چه کسی باید مذاکره کند و چه کسی نباید.» او افزود که لازم است پروتکل‌های بین‌المللی مربوط به دوران جنگ رعایت شود و تمامی نیروهای سیاسی داخلی باید به نوعی آتش‌بس سیاسی اعلام کنند، زیرا مسائل مربوط به جنگ باید در رأس اولویت‌ها قرار گیرد.
وی در نهایت تصریح کرد: «هیچ چیز دیگری جز تقویت روحیه رزمندگان میهن و جنگجویان ارتش و سپاه و تمامی نیروهای عمل‌کننده نباید در اولویت قرار گیرد. ما هیچ رسالت و وظیفه‌ای جز تقویت روحیه آن‌ها نداریم.» او ابراز امیدواری کرد که این رویکرد محقق شود و عملکردها برای باقی‌مانده این جنگ تشدید گردد و این نبرد هر چه زودتر با پیروزی قاطع مردم ایران به پایان رسد.
