به گزارش ابرامباد، با گذشت بیش از سه ماه از فصل برداشت گندم، کشاورزان سراسر کشور همچنان با چالش‌های بزرگی در دریافت مطالبات خود دست و پنجه نرم می‌کنند.علیرغم پیگیری‌های مکرر و وعده‌های مسئولان، تاکنون تنها ۲۵ درصد از بهای گندم خریداری‌شده به گندمکاران پرداخت گردیده است. این وضعیت، گلایه‌ها و نارضایتی شدید کشاورزان را در پی داشته، چرا که آنها برای تسویه بدهی‌های مربوط به هزینه‌های تولید، برداشت و تامین معیشت خود در مضیقه شدید قرار گرفته‌اند.
تأخیر در روند پرداخت مطالبات گندمکاران می‌تواند خودکفایی کشور در تولید این محصول استراتژیک را با تهدید جدی روبرو سازد. تاکنون، میزان خرید تضمینی گندم ۳۰ درصد کمتر از پیش‌بینی‌ها بوده است؛ این بدان معناست که بخش قابل توجهی از گندم تولیدی به واسطه‌ها و دلالان فروخته شده یا به مصرف خوراک دام و طیور رسیده و از چرخه مصرف انسانی خارج گشته است. تداوم این روند می‌تواند تولید این محصول اساسی را با بحران مواجه کند.
در همین راستا، غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهاد کشاورزی، اعلام کرد که با تأکید رئیس‌جمهور، سازمان برنامه و بودجه قول داده است پرداخت‌ها به صورت هفتگی ادامه یابد تا کشاورزان در اسرع وقت مطالبات خود را دریافت کنند. نوری قزلجه افزود: برآوردها نشان می‌دهد میزان خرید تضمینی گندم حدود ۹.۵ تا ۱۰ میلیون تن خواهد بود و احتمال افزایش آن نیز وجود دارد. در مجموع پیش‌بینی می‌شود تولید کل گندم کشور بین ۱۳.۵ تا ۱۴ میلیون تن باشد، زیرا در برخی مناطق کشور محصول هنوز در مرحله رشد قرار دارد. وی تصریح کرد که مصرف گندم در بخش نانوایی کشور حدود ۱۰ میلیون تن است و در صورت خرید همین میزان، می‌توان گفت کل نیاز این بخش از تولید داخلی تأمین شده است. وزیر جهاد کشاورزی همچنین با بیان اینکه برای تأمین مصرف داخلی نیازی به واردات وجود ندارد و واردات صرفاً برای تقویت ذخایر استراتژیک انجام می‌شود، افزود: در حال حاضر نیز برنامه‌ای برای صادرات گندم وجود ندارد، زیرا اولویت نگهداری ذخایر راهبردی است. البته در حوزه واردات و صادرات مواد غذایی و محصولات کشاورزی، برنامه‌های گسترده‌تری طراحی شده است.
اکبر فتحی، معاون برنامه‌ریزی و امور اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی، نیز اظهار داشت که پیگیری‌های لازم برای پرداخت مطالبات گندمکاران در ازای خرید گندم انجام شده و تمام ارکان دولت در تلاشند تا این وجوه پرداخت شود. به گفته وی، ۲۶ درصد مطالبات گندمکاران پرداخت شده و ابراز امیدواری کرد که با توجه به قول مساعدت سازمان برنامه و بودجه، از محل‌های پیش‌بینی شده مطالبات پرداخت شود. فتحی ادامه داد: با توجه به گشایش‌های حاصل شده امیدواریم روند پرداخت‌ها وضعیت بهتری پیدا کند، هرچند تاکنون ۵۰ درصد را پیش‌بینی کرده بودیم. هر ساله این مشکلات تأمین مالی گندم و پرداخت مطالبات وجود دارد. معاون وزیر جهاد کشاورزی گفت: پیگیر حقوق کشاورزان هستیم و همواره گندمکاران وضعیت فعلی کشور را درک می‌کنند و با توجه به گشایش حاصله و قول سازمان برنامه و بودجه امیدواریم تعهدات ما انجام شود و همواره ما به عنوان حلقه واسط پیگیر حقوق کشاورزان هستیم.
پیمان عالمی، رئیس اتاق اصناف کشاورزی، گفت: بر اساس آمار، حدود ۴ میلیون تن گندم تحویل سیلوها داده‌ایم و با وجود گذشت ۴ ماه از فصل برداشت، از ۱۵۰ همت مطالبات باقی‌مانده، تنها ۵۰ همت گندم به کشاورزان پرداخت شده است. به گفته وی، در شرایط حساس کنونی که امنیت غذایی مطرح است، کشاورزان و تولیدکنندگان ایستادگی کردند و گندم را تحویل سیلوها دادند، در حالی که شرایط مناسبی وجود ندارد و دولت به تعهدات خود عمل نکرده است. عالمی ادامه داد: کشاورزان اولویت خود را تأمین مایحتاج و سفره مردم می‌دانستند و گندم را تحویل دادند، از این رو انتظار می‌رود سازمان برنامه و بودجه پاسخ حسن اعتماد کشاورزان را با محبت دهد. رئیس اتاق اصناف کشاورزی افزود: کشاورزان با وجود آنکه دسترنج خود را تحویل دادند و بابت خرید نهاده‌های کشاورزی و گذراندن معیشت خود بدهکار هستند، از رئیس‌جمهور و نمایندگان مجلس تقاضا داریم که به فکر گندمکاران باشند تا هر چه سریع‌تر مطالبات آنها پرداخت شود. به گفته وی، برخی کشاورزان برای تأمین هزینه‌های تولید ناگزیر به فروش محصولات خارج از شبکه شدند و برخی کشاورزان در تحویل گندم مردد هستند که در نهایت این امر موجب شده تا میزان خرید نسبت به پیش‌بینی‌ها ۳۰ درصد کمتر باشد که رقم بزرگی است و تنها ناشی از سوءمدیریت در پرداخت به موقع وجوه گندم است که امیدواریم تجدید نظری در نحوه پرداخت صورت بگیرد. متاسفانه هیچ کشوری را نمی‌بینیم که با بحث امنیت غذایی این گونه برخورد کند.
عطااللّه هاشمی، رئیس بنیاد ملی گندمکاران، از پرداخت ۵۰ همت مطالبات گندمکاران خبر داد و گفت: بر اساس برنامه‌ریزی‌های صورت گرفته تاکنون باید ۴.۵ میلیون تن گندم خریداری می‌شد که بر این اساس ۸۰۰ هزار تن از خرید عقب هستیم چراکه کشاورزان گندم تولیدی را تحویل نمی‌دهند. به گفته وی، بخشی از گندم تولیدی نزد کشاورزان است و بخش دیگر به دلالان و واسطه‌ها فروخته شده و بخشی نیز صرف خوراک دام و طیور شده است. رئیس بنیاد ملی گندمکاران میزان تولید را حداقل ۱۴ میلیون تن اعلام کرد و افزود: با توجه به روند پرداخت مطالبات، پیش‌بینی در خصوص میزان خرید نمی‌توان داشت، چنانچه تسریع در پرداخت‌ها صورت بگیرد، میزان خرید به ۱۱ میلیون تن می‌رسد که بر این اساس نیازی به واردات نخواهیم داشت. هاشمی گفت: با توجه به آنکه تمامی هشدارها را به رئیس‌جمهور، مسئولان سازمان بازرسی کل کشور و سازمان برنامه و بودجه منعکس کردیم، اما متاسفانه وعده‌های دولتی به جایی نرسیده است.
با توجه به اهمیت راهبردی خودکفایی گندم به عنوان مهم‌ترین محصول استراتژیک، به ویژه در شرایط فعلی حاکم بر کشور، انتظار می‌رود مسئولان با تسریع در روند پرداخت مطالبات، از خروج گندم تولیدی به آن سوی مرزها و خارج از شبکه خرید تضمینی جلوگیری کنند تا با دستیابی به خودکفایی، مشکلی در تأمین نیاز کشور نداشته باشیم.
