
به گزارش ابرامباد، با تغییر ماهیت تهدیدات علیه ایران از رویاروییهای سنتی به جنگهای پیچیده و ترکیبی که ابعاد شناختی و فناورانه دارند، فرماندهان عالیرتبه نیروهای مسلح بر توسعه و بهکارگیری فناوریهای نوین تأکید ویژهای دارند. این رویکرد، قدرت دفاعی کشور را بیش از پیش به سمت دانشبنیان شدن سوق داده و در شرایطی که تهدیدات به سوی جنگهای ترکیبی، شناختی و فناوریمحور متحول شدهاند، هوش مصنوعی، پهپادها، سامانههای لیزری و کوانتومی به عنوان ستونهای اصلی «اقتدارآفرینی هوشمند» برای امنیت ملی ایران ترسیم شدهاند. این مسیر نه تنها پاسخی به تحریمهاست، بلکه پیامی بازدارنده برای رقبا و دشمنان منطقهای و فرامنطقهای به شمار میآید.
در همین راستا، امیر سرلشکر سید عبدالرحیم موسوی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، در بازدید خود از دانشگاه جامع امام حسین (ع) در تاریخ ۲۶ آذر ۱۴۰۴، بر اهمیت راهبردی کسب و بومیسازی فناوریهای نوظهور و اقتدارآفرین پافشاری کرد. او این دانشگاه را به دلیل نقش آن در تربیت نیروهای متخصص، تولید دانش بومی و پیوند علم با نیازهای عملیاتی نیروهای مسلح، نمونهای از «دانشگاه تراز انقلاب اسلامی» خواند که آرمانگرایی را با عملگرایی پیوند زده و نتایج آن مستقیماً در خدمت امنیت ملی است. موسوی صراحتاً بیان داشت که آینده جنگها با آینده فناوریها گره خورده و هرگونه غفلت در این حوزه میتواند پیامدهای جبرانناپذیری به دنبال داشته باشد.

این دیدگاه تنها به ستاد کل نیروهای مسلح محدود نمیشود. سرتیپ علی جهانشاهی، فرمانده نیروی زمینی ارتش، نیز در اظهاراتی در استان کرمان، به پیشرفتهای چشمگیر ایران در عرصههایی چون هوش مصنوعی، فناوری کوانتوم، پهپادها و سامانههای لیزری اشاره کرد و تأکید داشت که نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران در این زمینهها به مرحله «قدرت اثرگذار» دست یافتهاند. به گفته او، این توانمندیها در مواجهه با جنگهای هیبریدی، شناختی و ترکیبی – جنگهایی که به طور خاص از سوی ایالات متحده و رژیم صهیونیستی علیه ایران طراحی میشوند – نقش حیاتی دارند.
در بخش دریایی نیز، دریادار علیرضا تنگسیری، فرمانده نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، هوش مصنوعی را عامل اصلی تحول در قدرت دریایی ایران برشمرده است. او در کنفرانس ملی تهدیدات دریایی، چهار حوزه کلیدی از جمله قایقهای بدون سرنشین، پهپادها، موشکها و زیردریاییها را بسترهای اصلی برای پیادهسازی این فناوری دانست و تأکید کرد که مأموریتهای آینده بدون اتکا به سامانههای هوشمند و خودکار، قابل دستیابی نخواهند بود.
همزمان، امیر سرلشکر امیر حاتمی، فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران، در پیامی به مناسبت هفته پژوهش، توسعه فناوریهای بازدارنده را یک ضرورت راهبردی توصیف کرد. وی خاطرنشان ساخت که ارتش به دنبال فناوریهایی است که «پیام قدرت و آمادگی» را به روشنی به دشمنان مخابره کند. او همکاری نزدیک با دانشگاهها، مراکز علمی و شرکتهای دانشبنیان را کلید غلبه بر محدودیتها و تحریمها دانست و هشدار داد که عقبماندن از فناوریهای روز، به معنای افزایش آسیبپذیری در میدان نبرد آینده است.
در حوزه پدافند هوایی نیز، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح در بازدید از قرارگاه پدافند هوایی خاتمالانبیاء، بر ارتقای مستمر توان دفاع هوایی کشور تأکید کرد. پیشرفتهای حاصلشده در این بخش را نتیجه همافزایی میان دانشمندان، صنایع دفاعی و نیروهای عملیاتی دانست. توسعه شبکههای رصد، پایش و پیشبینی تهدیدات فناورانه، بخشی از این رویکرد کلان برای ایمنسازی آسمان کشور در برابر تهدیدات نوین است.

مجموع این اظهارات، نشاندهنده شکلگیری یک دکترین نظامی مشخص در نیروهای مسلح ایران است؛ دکترینی که فناوری را نه یک ابزار جانبی، بلکه هسته اصلی قدرت بازدارندگی میداند. پس از تحولات اخیر منطقه و افزایش تنشها با ایالات متحده و رژیم صهیونیستی، ایران تلاش کرده است با تکیه بر خودکفایی فناورانه، محدودیتهای ناشی از تحریمها را به فرصت تبدیل کند. پهپادها، سامانههای هوشمند و فناوریهای نوین، اکنون جزئی جداییناپذیر از معماری دفاعی ایران به شمار میروند و به این کشور امکان میدهند با هزینه کمتر، اثرگذاری بیشتری در معادلات امنیتی منطقه داشته باشد. با این حال، کارشناسان تأکید میکنند که محدودیتهای مالی، فشارهای بینالمللی و سرعت بالای تحولات جهانی، ایجاب میکند که سرمایهگذاری مداوم و پایداری در حوزه پژوهش و توسعه صورت گیرد. در مجموع، تأکید فرماندهان نیروهای مسلح بر فناوریهای اقتدارآفرین، درک عمیق آنها از ماهیت جنگهای آینده را به تصویر میکشد؛ نبردهایی که در آنها، برتری نه صرفاً با تعداد نیرو یا تجهیزات، بلکه با «هوشمندی فناورانه» و سرعت تطبیق با تهدیدات نوظهور تعیین خواهد شد.



