به گزارش ابرامباد، آمارها نشان می‌دهد که هزینه ساخت هر متر مربع مسکن در کشور، به خصوص در مقایسه با سال‌های گذشته، با جهشی خیره‌کننده همراه بوده است.این افزایش بی‌سابقه در حالی رخ می‌دهد که توان خرید مردم به شدت تحلیل رفته و درآمد‌های کارگری و حقوق‌های معمولی به هیچ عنوان با قیمت‌های سرسام‌آور مسکن همخوانی ندارد.
در پایتخت، تهران، متوسط بهای هر متر مربع مسکن که در سال ۱۳۹۴ حدود ۳ میلیون و ۹۵۰ هزار تومان بود، با ۳۳۰۰ درصد افزایش، سال گذشته به ۱۳۰ میلیون تومان رسید. این رشد چشمگیر تنها به تهران محدود نمی‌شود؛ در کرج، دومین کلانشهر ایران، همین شاخص در یک دهه اخیر حداقل ۳۸ برابر شده است. در مشهد مقدس نیز، قیمت هر متر مربع مسکن از ۲ میلیون و ۸۵۰ هزار تومان به ۹۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان صعود کرده که نشان‌دهنده افزایشی ۳۲۱۰ درصدی است. این روند صعودی در سایر شهرهای بزرگ ایران از جمله اصفهان، تبریز، شیراز، رشت، اراک، کرمانشاه، همدان و یزد نیز مشاهده می‌شود، به طوری که شاهد رشد میانگین ۲۸ تا ۳۲ برابری در طول ۱۰ سال گذشته هستیم.
جهش سهمگین در هزینه‌های ساخت مسکن: از گذشته تا امروز
نکته قابل تامل این است که با مبلغی که امروز برای ساخت تنها یک متر مربع مسکن هزینه می‌شود (سال ۱۴۰۵)، می‌توانستیم در سال ۱۳۸۵ صاحب یک واحد مسکونی کامل شویم. آمارهای بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران نیز این واقعیت تلخ را تایید می‌کنند؛ در سال ۱۳۸۵، میانگین قیمت هر متر مربع واحد مسکونی در تهران حدود یک میلیون تومان بود. این بدان معناست که با هزینه ساخت یک متر خانه در حال حاضر، دو دهه پیش می‌شد یک آپارتمان ۵۵ متری در پایتخت خرید. این مقایسه به وضوح نشان‌دهنده سقوط آزاد قدرت خرید در دو دهه اخیر است، که مسئولان نیز آن را پذیرفته‌اند. عبدالناصر همتی پیش‌تر اشاره کرده بود که در پانزده سال گذشته، قدرت خرید در ایران نزدیک به ۴۷ درصد کاهش یافته است.
در همین راستا، ایرج رهبر، رئیس انجمن صنفی انبوه‌سازان تهران، با اشاره به افزایش نجومی هزینه‌ها گفت: پیش از آغاز بحران‌ها و تورم‌های اخیر، دستمزد روزانه یک کارگر ساده بین ۱ میلیون و ۲۰۰ هزار تا ۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان بود، اما امروز این رقم به حدود ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسیده است. او افزود که دستمزد نیروهای متخصص و فنی نیز به روزی ۴ تا ۴.۵ میلیون تومان جهش یافته است. رهبر در مورد هزینه نهایی ساخت هر متر مربع مسکن نیز تصریح کرد که در بهترین و بهینه‌ترین حالت، این هزینه به ۵۵ میلیون تومان بالغ می‌شود و در برخی پروژه‌ها حتی تا ۶۰ الی ۷۰ میلیون تومان نیز برآورد می‌گردد.
بیت‌الله ستاریان، تحلیلگر برجسته بازار مسکن، در گفت‌وگو با یکی از خبرگزاری‌ها تاکید کرد که در ماه‌های اخیر، بهای نهاده‌های ساختمانی تحت تاثیر تورم عمومی کشور، مسیری صعودی پیموده است. او عنوان کرد که تورم نقطه‌به‌نقطه به رقم هشداردهنده ۸۸ درصد رسیده و به تبع آن، قیمت مصالح ساختمانی همچون سایر کالاها گران شده و هزینه‌های ساخت و ساز را به شدت افزایش داده است. به گفته ستاریان، در حالی که تا سال گذشته قیمت ساخت هر متر مربع ساختمان بین ۲۰ تا ۳۰ میلیون تومان بود، اکنون به ۶۰ میلیون تومان رسیده است. او افزود که این رقم در پروژه‌های لوکس‌تر یا ساختمان‌های بلندمرتبه، بالاتر نیز می‌رود و به این ترتیب، هزینه تولید مسکن و ساختمان کاملاً با نرخ تورم سایر کالاها همسو است.
نگاهی به هزینه‌های ساخت در سالیان اخیر
سال ۱۴۰۴: کف قیمت ساخت در مرز ۳۰ میلیون تومان
در سال گذشته، ایرج رهبر، که پیش از این به عنوان عضو هیات‌مدیره کانون سراسری انبوه‌سازان فعالیت می‌کرد، اعلام کرده بود که حداقل بهای ساخت هر متر مربع مسکن، اگرچه بسته به موقعیت و مصالح مورد استفاده متغیر است، اما بعید به نظر می‌رسد که با رقمی کمتر از ۲۵ تا ۳۰ میلیون تومان بتوان یک ساختمان با کیفیت و قابل قبول را بنا نهاد.
سال ۱۴۰۳: هزینه‌های ساخت تا سقف ۱۹.۹ میلیون تومان
سازمان نظام مهندسی ساختمان در سال ۱۴۰۳ برآورد کرده بود که هزینه ساخت هر متر مربع بسته به تعداد طبقات، از ۱۰ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان تا ۱۹ میلیون و ۹۰۰ هزار تومان در نوسان است. با این حال، کارشناسان و سازندگان مسکن، از جمله اعضای انجمن انبوه‌سازان و سندیکای شرکت‌های ساختمانی، معتقد بودند که کف هزینه‌های ساخت در پایتخت به حداقل ۱۸ میلیون تومان در هر متر مربع رسیده بود. بهمن دادمان، دبیر سندیکای شرکت‌های ساختمانی نیز، به طور مشخص اعلام کرده بود که بدون در نظر گرفتن بهای زمین، متوسط قیمت ساخت مسکن در آن سال حدود ۲۲ تا ۲۵ میلیون تومان در هر متر مربع بود.
سال ۱۴۰۲: هزینه ساخت بین ۱۲ تا ۲۲ میلیون تومان
بر اساس مکاتبات انجمن صنفی مهندسان مشاور معمار و شهرساز با ریاست سازمان نظام مهندسی ساختمان کشور، هزینه ساخت مسکن در سال ۱۴۰۲ بین ۱۲ تا ۲۲ میلیون تومان تخمین زده شده بود.
سال ۱۴۰۱: افزایش ۴ میلیون تومانی در یک سال
در بهمن ماه سال ۱۴۰۱، فرشید پورحاجت، عضو هیات مدیره کانون انبوه‌سازان، خبر از جهش هزینه ساخت مسکن از ۵ میلیون تومان در سال قبل به ۹ میلیون تومان در همان سال داد. سازمان نظام مهندسی ساختمان کشور نیز نرخ‌های خود را منتشر کرد که طبق آن، ساخت ساختمان‌های یک و دو طبقه با متری ۶ میلیون و ۲۳۷ هزار تومان و ساختمان‌های سه تا پنج طبقه با قیمت متری ۷.۱ میلیون تومان محاسبه می‌شد.
سال ۱۴۰۰: از ۲.۳ تا ۴.۶ میلیون تومان
در سال ۱۴۰۰، احمد خرم، رئیس وقت سازمان نظام مهندسی ساختمان کشور، بخشنامه هزینه ساخت و ساز هر متر مربع زیربنا را به سازمان‌های نظام مهندسی استان‌ها ابلاغ کرد. در این بخشنامه، هزینه ساخت بین ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار تا ۴ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان تعیین شده بود. نگاهی اجمالی به این ارقام در طول سالیان، نشان می‌دهد که در تنها پنج سال، هزینه ساخت مسکن با افزایشی بیش از هزار درصدی روبرو بوده است. با در نظر گرفتن مبنای ۴.۶ میلیون تومانی ساخت یک متر مسکن در سال ۱۴۰۰ و رقم ۵۵ میلیون تومانی در سال ۱۴۰۵، به وضوح می‌توان دریافت که ساخت مسکن در این بازه زمانی پنج ساله، رشدی حیرت‌آور معادل ۱۰۹۵ درصد را تجربه کرده است.
