به گزارش ابرامباد، وزیر امور خارجه عراق، روز پنجشنبه، با اعلام نگرانی جدی از وضعیت امنیتی منطقه، اظهار داشت که بغداد در حال آماده‌سازی کامل برای سناریوی احتمالی نفوذ نیروهای گروه تروریستی داعش از سوریه به داخل خاک عراق است. این هشدار در حالی مطرح شد که تنها یک روز پیش از آن، ارتش ایالات متحده به‌طور رسمی به مأموریت چند ساله خود برای مبارزه با داعش در عراق خاتمه داده بود.
فؤاد حسین، رئیس دستگاه دیپلماسی عراق، طی کنفرانسی خبری در واشنگتن، به خبرنگاران ابلاغ کرد که دولت عراق با جدیت تحرکات اخیر داعش در کشور همسایه، سوریه، را رصد می‌کند. او تأکید کرد که هرگونه ورود عناصر این گروه به عراق می‌تواند امنیت ملی این کشور را مجدداً به خطر اندازد و بستری برای بی‌ثباتی فراهم آورد.
حسین صریحاً بیان کرد: «فعالیت‌های داعش در سوریه موجب نگرانی عمیق ماست.» وی افزود که نیروهای دفاعی عراق در حالت آماده‌باش کامل به سر می‌برند تا با هرگونه تلاش این گروه برای عبور از مرزها مقابله کنند. با این وجود، او خاطرنشان ساخت که بغداد بر این باور است که ارتش عراق اکنون از توانایی لازم برای مبارزه با تروریست‌های داعش برخوردار است و دیگر نیازی به حضور گسترده ائتلاف بین‌المللی تحت رهبری آمریکا که در فروپاشی «خلافت» خودخوانده داعش نقش مهمی ایفا کرد، نیست.
ترامپ خروج آمریکا را پیروزی بر داعش دانست
پیشتر، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، اقدام به خروج نیروهای ایالات متحده را به مثابه یک پیروزی بزرگ بر داعش معرفی کرده بود. او در آن زمان اظهار داشت که این سازمان تروریستی «به‌طور کامل درهم‌کوبیده شده است» و تهدید آن از بین رفته است.
ترامپ با صراحت اعلام کرد: «ما برای مبارزه با یک «خلافت» به اینجا آمدیم و دیگر خلافت وجود ندارد، بنابراین زمان بازگشت به خانه فرا رسیده است. این لحظه، پیروزی بزرگی برای ایالات متحده، پیروزی برای مردم عراق و غلبه‌ای قاطع بر گروه داعش محسوب می‌شود.»
اما اظهارات هشدارآمیز وزیر خارجه عراق، تنها چهار روز پس از خبری بود که مقامات سوریه منتشر کردند. بر اساس این گزارش، نیروهای سوری موفق به شناسایی و متلاشی کردن یک شبکه اصلی داعش شدند که در چهار استان این کشور فعال بود. در جریان این عملیات، چهار نفر از سران این شبکه تروریستی دستگیر شدند و مقادیر زیادی مواد منفجره آماده برای عملیات تروریستی کشف و ضبط گشت.
منابع امنیتی سوریه اعلام کردند که این هسته مسئولیت آدم‌ربایی‌های متعدد، ترور افراد و بمب‌گذاری‌های مختلف را بر عهده داشته است.
با این حال، برآوردهای رسمی مقامات ایالات متحده نشان می‌دهد که داعش به‌شدت تضعیف شده و دیگر تهدیدی سازمان‌یافته علیه دولت عراق به حساب نمی‌آید. اما اذعان دارند که این گروه همچنان دارای هسته‌های پراکنده و مخفی در هر دو کشور عراق و سوریه است. پنتاگون نیز پیشتر اعلام کرده بود که ارتش عراق از توانایی کافی برای مقابله با بقایای این تهدید تروریستی به‌صورت مستقل برخوردار است. در همین حین، نیروهای آمریکایی همچنان به عملیات خود علیه داعش در سوریه ادامه می‌دهند تا از هرگونه تلاش این گروه برای بازسازی و سازماندهی مجدد جلوگیری کنند.
پایان مأموریت نظامی بیش از دو دهه‌ای آمریکا در عراق
عقب‌نشینی نیروهای آمریکایی از عراق، نقطه پایانی بر یک مأموریت نظامی طولانی‌مدت ایالات متحده در این کشور بود که در اشکال گوناگون بیش از دو دهه به طول انجامید و تأثیرات عمیقی بر سیاست خارجی واشنگتن گذاشت.
تهاجم سال ۲۰۰۳ به رهبری آمریکا به سرنگونی حکومت صدام حسین انجامید، اما این اقدام به سال‌ها شورش مسلحانه و خشونت‌های فرقه‌ای گسترده در عراق منجر شد. پیش از خروج قبلی نیروهای ایالات متحده در سال ۲۰۱۱، تقریباً ۴۵۰۰ نفر از نظامیان آمریکایی در این کشور جان خود را از دست داده بودند.
اما سه سال بعد، شرایط امنیتی منطقه تغییر کرد و نیروهای آمریکایی مجبور به بازگشت به عراق شدند. در آن زمان، داعش بخش‌های وسیعی از خاک عراق و سوریه را تحت تصرف خود درآورده بود، شهر استراتژیک موصل را اشغال کرده و به صورت یکجانبه «خلافت» خود را اعلام کرده بود.
ایالات متحده در سال ۲۰۱۴ عملیات «عزم راسخ» را کلید زد و رهبری یک ائتلاف بین‌المللی قدرتمند را بر عهده گرفت. هدف این ائتلاف، پشتیبانی از نیروهای عراقی در نبرد برای بازپس‌گیری مناطق تحت اشغال داعش بود.
اکنون، با پایان یافتن حضور نظامی ائتلاف، عراق ابراز تمایل کرده است که روابط امنیتی دوجانبه خود را با ایالات متحده حفظ و تقویت کند، هرچند گفتگوهای مربوط به چارچوب و جزئیات دقیق این همکاری‌ها هنوز به مراحل اجرایی نرسیده است.
حسین تصریح کرد که در جریان مذاکرات مربوط به خروج نیروهای ائتلاف، مقامات بغداد و واشنگتن بر سر ادامه یک رابطه امنیتی آتی به توافق اصولی رسیده‌اند. با این حال، وی افزود که جزئیات دقیق این همکاری‌ها، از جمله نحوه آموزش نظامی، سازوکارهای تبادل اطلاعات و سایر ابعاد همکاری‌های دفاعی، هنوز نیاز به بحث و تدوین دارد.
در ابتدا، دولت عراق یک ضرب‌الاجل را تا ۳۰ سپتامبر تعیین کرده بود که همزمان با تاریخ خروج ائتلاف بین‌المللی تحت رهبری آمریکا بود. بر اساس این ضرب‌الاجل، از تمامی گروه‌های مسلح خواسته شده بود که سلاح‌های خود را تحویل دهند یا به‌طور کامل تحت کنترل و فرمان دولت مرکزی قرار گیرند.
اما این مهلت اکنون تا ژوئن ۲۰۲۷ تمدید شده است، چرا که برخی از گروه‌های مسلح و بانفوذ در کشور همچنان در برابر خلع سلاح مقاومت نشان می‌دهند.
حسین در ادامه اظهار داشت که یکی از این گروه‌ها در روز پنجشنبه با انتشار بیانیه‌ای، حمایت خود را از طرح دولت اعلام کرده است و انتظار می‌رود گروه دیگری نیز در طی یک روز آینده موضعی مشابه اتخاذ کند. وی تأکید کرد که گفتگوها با دیگر گروه‌ها برای رسیدن به توافق همچنان در جریان است.
وزیر خارجه عراق قاطعانه بیان کرد: «هیچ گروهی اجازه نخواهد داشت که به‌تنهایی برای انجام حملات به کشورهای همسایه تصمیم بگیرد و منافع ملی عراق را به خطر اندازد.»
