به گزارش ابرامباد، همزمان با گرامی‌داشت هفته دولت و در مراسمی با حضور محمد اسلامی، معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، به همراه جمعی از مدیران عالی‌رتبه صنعت هسته‌ای، چهار دستاورد مهم و بومی‌سازی‌شده در حوزه فناوری هسته‌ای رونمایی و به بهره‌برداری رسید.این پروژه‌ها که حاصل تلاش متخصصان داخلی است، شامل سه سامانه پیشرفته برای تشخیص پلاسمای توکامک و یک آزمایشگاه تخصصی آزمون‌های غیرمخرب می‌شود.
سامانه فتوالکترون: گامی بلند در سنجش دمای پلاسما
سامانه فتوالکترون، به عنوان یکی از مهم‌ترین دستاوردهای دانش‌بنیان، قادر به اندازه‌گیری دقیق دمای الکترون‌های پلاسمای توکامک است. این سیستم نقش حیاتی در تولید انرژی در توکامک‌های آینده کشور ایفا خواهد کرد. سامانه طیف‌سنج فوتوالکترونی، با استفاده از روشی غیرتماسی، انرژی و ویژگی‌های پرتوهای ایکس خروجی از پلاسما را تحلیل کرده و امکان تعیین دمای الکترون‌ها را فراهم می‌آورد.
سامانه بالومتری: بهینه‌سازی عملکرد با اندازه‌گیری اتلاف توان
سامانه بالومتری، که برای نخستین بار در ایران طراحی و تولید شده، محصولی کاملاً دانش‌بنیان است. این سامانه با قابلیت اندازه‌گیری توان اتلافی پلاسمای توکامک، به بهینه‌سازی عملکرد راکتورها کمک شایانی می‌کند و برای تولید انرژی در توکامک‌های آتی کشور مورد استفاده قرار خواهد گرفت. بالومتری یک تکنیک شناخته‌شده در اکثر توکامک‌های پیشرفته دنیا، از جمله KSTAR، EAST و JT-60U است که به دلیل ساختار منعطف خود، به طور گسترده برای سنجش انرژی اتلافی ناشی از تابش‌های پلاسمای محصورسازی‌شده به کار می‌رود.
سامانه تبادل بار: تحلیل یون‌های پلاسما برای آینده انرژی
سامانه تبادل بار نیز، یکی دیگر از محصولات دانش‌بنیان است که برای اولین بار در کشور توسعه یافته و به تولید رسیده است. این سیستم می‌تواند یون‌های پلاسمای توکامک را با دقت بالا اندازه‌گیری کند و نقش مهمی در تولید انرژی در توکامک‌های آینده ایران خواهد داشت. سامانه تبادل بار از جمله حیاتی‌ترین سیستم‌ها برای اندازه‌گیری دمای پلاسما در توکامک‌های مدرن جهان به شمار می‌رود. هدف اصلی از طراحی این سامانه، اندازه‌گیری دمای یون پلاسما با بهره‌گیری از اتم‌های خنثی است.
آزمایشگاه آزمون‌های غیرمخرب (NDT): پشتوانه صنعتی کشور
آزمایشگاه آزمون‌های غیرمخرب (Non-Destructive Test) به عنوان یک مرکز تخصصی، با هدف ارائه خدمات فنی و مهندسی به صنایع گوناگون کشور، در حوزه‌های آزمون، بازرسی، آموزش و ارزیابی صلاحیت نیروهای متخصص راه‌اندازی شده است. این مجموعه با بهره‌گیری از تجهیزات پیشرفته، کارشناسان مجرب و رویه‌های استاندارد، خدمات ارزشمندی در زمینه آزمون‌های غیرمخرب و ارزیابی وضعیت قطعات، مواد و تجهیزات ارائه می‌دهد. در این آزمایشگاه، روش‌های اصلی آزمون‌های غیرمخرب شامل بازرسی چشمی (Visual Test)، مایعات نافذ (Penetrant Test)، ذرات مغناطیسی (Magnetic Test)، فراصوتی (Ultrasonic Test)، رادیوگرافی (Radiographic Test) و جریان گردابی (Eddy Current Test) به کار گرفته می‌شوند.
این مرکز تخصصی خدمات متنوعی از جمله برگزاری دوره‌های آموزشی برای تمامی بخش‌های صنعت هسته‌ای، انجام آزمون‌های تایید صلاحیت افراد بر اساس استاندارد ISO/IEC 9712 در صنعت هسته‌ای، ارائه مشاوره‌های تخصصی و انجام آزمون‌های غیرمخرب خاص برای صنایع هوایی، نیروگاهی (مانند مپنا و وزارت نفت) و شرکت گاز، انجام رادیوگرافی صنعتی دیجیتال برای پروژه‌های حساس و قطعاتی که امکان رادیوگرافی با فیلم وجود ندارد، و بازرسی و اعطای مجوز به شرکت‌های متقاضی برگزاری دوره‌های آموزشی آزمون‌های غیرمخرب را ارائه می‌دهد.
این دستاوردها نمادی از کار تیمی، تلاش مستمر و همکاری موفق میان بخش دولتی، شرکت‌های دانش‌بنیان و مراکز علمی و تحقیقاتی است که بستر لازم برای ارائه خدمات تخصصی و پیشرفته به صنایع مختلف کشور را فراهم آورده است.
