به گزارش ابرامباد، طی سال‌های اخیر، دغدغه اشتغال و تاکید بر لزوم رفع بحران بیکاری در کشور، همواره یکی از محورهای اصلی در دیدگاه‌ها و سخنرانی‌های رهبر شهید انقلاب بوده است.مسئله بیکاری، گرچه ممکن است در نگاه اول عادی و تکراری به نظر برسد، اما در صورت نادیده گرفتن و عدم اتخاذ راهکارهای مؤثر، می‌تواند پیامدهای مخرب و گسترده‌ای بر پیکره جامعه و اقتصاد وارد کند.
بررسی تجارب جهانی نشان می‌دهد که کشورهای موفق در کنترل بیکاری، عموماً از طریق تقویت تولیدات داخلی توانسته‌اند این چالش را پشت سر گذاشته و با رونق اقتصادی، حتی سهم قابل توجهی از بازارهای بین‌المللی را از آن خود کنند.
در تیرماه سال ۱۳۹۰، رهبر شهید انقلاب، سیاست‌های جامع اشتغال را در سیزده بند ابلاغ فرمودند که این سیاست‌ها شامل موارد زیر بود:
۱ـ ترویج و تحکیم فرهنگ کارآفرینی، تولید و استفاده از محصولات داخلی به عنوان یک ارزش ملی و اسلامی، با بهره‌گیری از ظرفیت‌های نظام آموزشی و رسانه‌ای کشور.
۲ـ تربیت نیروی انسانی متخصص، مجرب و کارآمد، متناسب با نیازهای فعلی و آینده بازار کار و ارتقای توانمندی‌های کارآفرینانه، با مسئولیت‌پذیری نظام آموزشی (شامل آموزش و پرورش، فنی و حرفه‌ای و آموزش عالی) و ترکیب آموزش با مهارت‌ورزی و جذب همکاری واحدهای اقتصادی.
۳ـ ایجاد مشاغل پایدار، با تمرکز بر توسعه فناوری، اقتصاد دانش‌بنیان و پیش‌بینی تحولات آتی در سطح ملی و جهانی.
۴ـ تاسیس یک سامانه اطلاعاتی جامع برای بازار کار.
۵ـ بهبود فضای کسب‌وکار و ارتقاء معیارهای آن (شامل محیط‌های سیاسی، فرهنگی، قضایی، اقتصاد کلان، بازار کار، مالیات‌ها و زیرساخت‌ها) و حمایت از بخش‌های خصوصی و تعاونی و افزایش رقابت‌پذیری از طریق اصلاح قوانین و رویه‌های مرتبط در چارچوب قانون اساسی.
۶ـ جذب فناوری، سرمایه و منابع مالی، تسهیل تبادل نیروی کار و دسترسی به بازارهای جهانی کالا و خدمات از طریق تعامل فعال و سازنده با کشورهای مختلف، سازمان‌ها و ترتیبات منطقه‌ای و بین‌المللی.
تجربه کشورهای پیشرو در مهار بیکاری ثابت کرده است که حمایت از تولید بومی، راهکاری اساسی در حل این معضل است.
۷ـ هماهنگ‌سازی و تضمین ثبات سیاست‌های پولی، مالی، ارزی و تجاری، و تنظیم بازارهای اقتصادی به منظور کاهش نرخ بیکاری، همراه با افزایش بهره‌وری عوامل تولید و رشد تولید ناخالص.
۸ـ تمرکز بیشتر در تخصیص یارانه‌ها به حمایت از سرمایه‌گذاری، تولید و ایجاد اشتغال مولد در بخش‌های خصوصی و تعاونی.
۹ـ توسعه و بهره‌برداری بهینه از قابلیت‌های اقتصادی دارای مزیت رقابتی مانند صنعت گردشگری.
۱۰ـ حمایت از راه‌اندازی و گسترش صندوق‌های سرمایه‌گذاری مشارکتی برای تبدیل ایده‌ها به محصولات تجاری و پشتیبانی از شرکت‌های نوپا، کوچک و خلاق.
۱۱ـ فراهم آوردن حمایت‌های مؤثر برای افراد بیکار به منظور افزایش مهارت‌ها و توانمندی‌های آن‌ها در مسیر دستیابی به اشتغال پایدار.
۱۲ـ اهتمام ویژه به کاهش نرخ بیکاری در استان‌هایی که نرخ بیکاری بالاتری نسبت به میانگین کشوری دارند.
۱۳ـ رعایت تناسب منطقی میان افزایش دستمزدها و میزان بهره‌وری نیروی کار.
پانزده سال از ابلاغ این سیاست‌های کلان اشتغال توسط رهبر شهید انقلاب می‌گذرد و در این مدت، حل معضل کار و اشتغال همواره یکی از رسالت‌های اصلی دولت‌ها بوده است. تمامی دولت‌ها کوشیده‌اند با اجرای طرح‌ها و برنامه‌های مختلف، زمینه توسعه کارآفرینی، افزایش بهره‌وری نیروی کار و ایجاد فرصت‌های شغلی را فراهم آورند تا اهداف مهار بیکاری محقق شود.
بی‌شک، بیکاری از جمله اساسی‌ترین چالش‌های هر کشوری است؛ معضلی که می‌تواند سرچشمه مشکلات معیشتی، تنگناهای اقتصادی، معضلات اجتماعی، فقر، اعتیاد و بزهکاری‌های مختلف باشد. در واقع، بیکاری زمینه‌ساز گرفتاری‌های متعددی در زندگی فردی و اجتماعی افراد است.
رهبر شهید انقلاب طی بیش از دو دهه اخیر، همواره بر اهمیت حیاتی «اشتغال» تاکید فراوان داشته‌اند. گزیده‌ای از بیانات ایشان در این زمینه به شرح زیر است:
در تاریخ ۱۳۸۰/۰۲/۱۰، ایشان در فرمان هشت ماده‌ای به رؤسای قوا برای مبارزه با مفاسد اقتصادی، خاطرنشان کردند که امروز کشور نیازمند فعالیت اقتصادی سالم، ایجاد شغل برای جوانان و سرمایه‌گذاری مطمئن است.
در تاریخ ۱۳۸۱/۰۲/۱۱، در دیدار با گروهی از کارگران و معلمان، فرمودند که مسئولان دولتی و بخش‌های مختلف باید برای ایجاد اشتغال، مبارزه با فساد و گشودن گره‌های معیشتی مردم و رونق دادن به اقتصاد، مجدانه تلاش کنند.
در تاریخ ۱۳۸۲/۰۲/۲۲، در جلسه پرسش و پاسخ با دانشجویان دانشگاه شهید بهشتی، اشاره کردند که برقراری ارتباط صحیح میان صنعت و دانشگاه، علاوه بر حل مشکل بیکاری و ایجاد شغل، به صرفه‌جویی ارزی و استقلال صنعتی منجر خواهد شد.
در تاریخ ۱۳۹۰/۰۷/۲۸، در ملاقات با مسئولان اجرایی استان کرمانشاه، متذکر شدند که بیکاری به دنبال خود مفاسد اخلاقی، اجتماعی، امنیتی و انواع دیگری از ناهنجاری‌ها را به بار می‌آورد. وقتی اشتغال ایجاد شود، تمامی این مسائل خودبه‌خود کاهش می‌یابد و بار هزینه‌ای از دوش دولت برداشته می‌شود.
در تاریخ ۱۳۹۵/۰۵/۱۱، در دیدار با اقشار گوناگون مردم، خطاب به مسئولان توصیه کردند که در مسائل اقتصادی به واحدهای تولیدی کوچک و متوسط توجه ویژه کنند. با احیای صدها هزار از این واحدها در کشور، اشتغال و نوآوری به وجود خواهد آمد.
از گذشته تا کنون، دولت‌های مختلف طرح‌هایی مانند توسعه بنگاه‌های اقتصادی زودبازده، طرح ضربتی اشتغال، طرح اشتغال فراگیر، طرح مشوق‌های بیمه‌ای، طرح کارورزی و یارانه دستمزد را به منظور مقابله با معضل بیکاری در دستور کار قرار داده‌اند تا بخشی از این مشکل را حل و زمینه را برای ایجاد فرصت‌های شغلی جدید برای جویندگان کار فراهم آورند.
کارشناسان بازار کار بر این باورند که چالش بیکاری تنها زمانی قابل حل است که فعالیت‌های اقتصادی از سمت سوداگری و فعالیت‌های غیرمولد به سوی فعالیت‌های سازنده و دانش‌بنیان سوق پیدا کند. در شرایط کنونی، کشور با شمار زیادی از نیروهای جوان آماده به کار و فارغ‌التحصیلان دانشگاهی روبرو است که در انتظار ورود به بازار کار هستند. اگر سیاست‌های اشتغال ابلاغی از سوی مقام معظم رهبری به صورت شایسته و کامل به مرحله اجرا درآید و جهش تولید به معنای واقعی کلمه مورد توجه قرار گیرد، هم کمبود تقاضا در برخی مشاغل با تربیت نیروی کار ماهر جبران شده و مشکلات واحدهای تولیدی مرتفع می‌گردد و هم نظام عرضه و تقاضا در بازار کار به تعادل خواهد رسید.
