به گزارش سایت ابرامباد، نشست تخصصی فعالان صنعت پوشاک و نساجی کشور، پرده از واقعیت‌های تلخی در خصوص وضعیت بازار و تولید داخل برداشت. در حالی که کشورهای همسایه با استراتژی‌های دقیق در حال فتح بازارهای جهانی هستند، صنعت نساجی ایران با چالش‌های بزرگی همچون قاچاق گسترده و سیاست‌های ارزی ناکارآمد دست‌وپنج نرم می‌کند.
علی همتی، عضو هیأت‌رئیسه اتحادیه تولید و صادرات پوشاک، با هشدار نسبت به وضعیت بحرانی فعلی اظهار داشت که حجم عظیم کالاهای قاچاق نه تنها اقتصاد تولیدکنندگان را فلج کرده، بلکه سلامت شهروندان را نیز به خطر انداخته است. وی تأکید کرد که فقدان نظارت بر مبادی ورودی و سطح عرضه باعث شده تا پوشاک قاچاق بدون هیچ‌گونه استاندارد بهداشتی وارد بازار شود. این مسئله تا جایی پیش رفته که حتی لباس‌های نوزادان نیز از این مبادی غیررسمی تأمین می‌شود و خطر شیوع بیماری‌های پوستی در میان کودکان را به شدت افزایش داده است.
نکته قابل تأمل در این گزارش، عدم تناسب میان ارز تخصیصی و خروجی تولید است. طبق گفته‌های همتی، با وجود اینکه در بازه زمانی ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳ بیش از ۹۰۰ میلیون دلار ارز نیمایی به واردات مواد اولیه اختصاص یافته، اما کارخانجات نساجی همچنان با ظرفیت پایین ۴۰ درصدی به فعالیت خود ادامه می‌دهند و تغییر ملموسی در رونق تولید مشاهده نمی‌شود.
در بخش دیگری از این نشست، سید شجاع‌الدین امامی رئوف، دبیر انجمن صنایع نساجی ایران، آمارهای تکان‌دهنده‌ای از حجم قاچاق ارائه داد. برآوردهای تشکل‌های صنفی نشان می‌دهد که سالانه بین ۲.۵ تا ۳ میلیارد دلار پوشاک قاچاق وارد کشور می‌شود؛ رقمی که حتی از آمارهای رسمی ستاد مبارزه با قاچاق کالا نیز فراتر است. وی تصریح کرد که سیاست ممنوعیت واردات به تنهایی نتوانسته مانع ورود کالاهای خارجی شود و عملاً بازار را به سمت مبادی غیررسمی سوق داده است.
این مقام مسئول با اشاره به جهش عجیب واردات پارچه از ۳۰۰ میلیون دلار در دهه نود به یک میلیارد دلار در سال‌های اخیر، این افزایش را ناشی از رانت‌های ارزی دانست و نه نیاز واقعی بازار یا رونق تولید. وی افزود که بخش زیادی از این واردات از طریق مناطق آزاد و رویه‌هایی مانند کوله‌بری و ملوانی صورت می‌گیرد که عملاً سیاست‌های حمایتی وزارت صمت را خنثی کرده است.
مقایسه وضعیت ایران با ترکیه، عمق شکاف مدیریتی را نمایان می‌کند. امامی رئوف با اشاره به موفقیت چشمگیر ترکیه گفت: «ترکیه با برنامه ریزی دقیق روی زنجیره ارزش و تعرفه‌ها، سالانه ۳۶ میلیارد دلار از صادرات نساجی و پوشاک درآمد کسب می‌کند. این در حالی است که ما در ایران هنوز اندر خم یک کوچه هستیم و تولیدکننده داخلی نمی‌داند آینده سرمایه‌گذاری‌اش چه خواهد شد.»
فعالان این حوزه معتقدند که راه نجات صنعت نساجی، نه ممنوعیت مطلق، بلکه مدیریت هوشمندانه است. دولت باید ضمن تسهیل ورود مواد اولیه‌ای که در داخل تولید نمی‌شوند، جلوی ورود کالاهای دارای مشابه داخلی را بگیرد. پتانسیل‌های بالایی در حوزه‌هایی نظیر فرش ماشینی و منسوجات خانگی وجود دارد که در صورت حمایت واقعی و رفع موانع ارزی، می‌تواند ایران را به یکی از صادرکنندگان برتر منطقه تبدیل کند، اما شرط آن داشتن یک نقشه راه بلندمدت و ثبات در تصمیم‌گیری‌هاست.
