به گزارش ابرامباد، با ورود رویارویی میان ایران و ایالات متحده به فازهای تعیین‌کننده، دگرگونی‌های مهمی در صحنه میدانی و دیپلماتیک طی شب گذشته و صبح امروز به وقوع پیوسته است.در حالی که گزارش‌های رسانه‌های غربی از تحلیل رفتن توان پشتیبانی و ذخایر جنگ‌افزاری واشنگتن خبر می‌دهند، تهران با تثبیت رویکرد جدید بازدارندگی و گسترش دامنه واکنش‌های خود در منطقه، موازنه قدرت را در صحنه نبرد تغییر داده است.
کاهش محسوس عملیات‌های آمریکا و چالش‌های ذخایر استراتژیک
بررسی دقیق گزارش‌های میدانی صبح امروز نشان می‌دهد که حجم و شدت عملیات‌های هوایی و موشکی ایالات متحده در مقایسه با شب‌های گذشته، با کاهشی قابل توجه و محسوس روبرو بوده است. اگرچه رصد دقیق تحرکات، همچنان نشان‌دهنده تجاوزات پراکنده و فعالیت‌های محدود از سوی سنتکام است، اما ناتوانی پنتاگون در حفظ حجم سنگین آتش‌باری، نشانه‌ای آشکار از فرسایش توان عملیاتی نیروهای متجاوز تلقی می‌شود.
دلایل افت حملات آمریکا
* تخلیه ذخایر موشکی: وب‌سایت شبکه سی‌بی‌اس به نقل از مقامات نظامی و اطلاعاتی آمریکا افشا کرده است که مصرف بی‌رویه و بسیار سریع موشک‌های پدافندی و تسلیحات پیشرفته نقطه‌زن در خاورمیانه، دولت دونالد ترامپ را با تنش‌ها و اختلافات داخلی شدیدی مواجه کرده و ذخایر استراتژیک واشنگتن رو به اتمام است.
* سردرگمی دونالد ترامپ در نبردی فرسایشی: روزنامه وال‌استریت ژورنال گزارش داده است که دونالد ترامپ پس از گذشت ۵ ماه از نبردی که انتظار داشت طی چند هفته به پایان برسد، شدیداً خشمگین و سردرگم شده و در وضعیتی بدون چشم‌انداز روشن برای خروج گرفتار آمده است.
* هشدارهای اقتصادی بی‌سابقه: روزنامه ایندیپندنت نیز به نقل از کارشناسان برجسته هشدار داده که فشار و شوک اقتصادی واقعی ناشی از جنگ با ایران، تازه در شرف وقوع و آغاز شدن است.
معادله قطعی نبرد: هشدار قاطع سرلشکر عبداللهی
در واکنش به تداوم اقدامات خصمانه آمریکا، سرلشکر علی عبداللهی، فرمانده قرارگاه مرکزی خاتم‌الانبیاء (ص)، با صدور بیانیه‌ای صریح، از رویکرد و خط‌مشی جدید ایران در صحنه نبرد پرده برداشت.
سرلشکر علی عبداللهی در صفحه شخصی خود در شبکه مجازی نوشت: «قاعده‌ای که پیش از این نیز عملیاتی بودن آن را به دشمن ثابت کرده بودیم، از این لحظه به عنوان معادله قطعی و ابلاغ‌شده میدان نبرد در نظر گرفته می‌شود: در ازای به شهادت رساندن هر یک از شهروندان سرافراز ایران اسلامی، یک نیروی آمریکایی به هلاکت خواهد رسید. ما برای شما بلیط‌های رایگان و مستقیم به جهنم تدارک دیده‌ایم.»
واکنش‌های سریع ایران: از بحرین و کویت تا انهدام پاتریوت در اربیل
همزمان با اعلان فرماندهی قرارگاه خاتم، نیروهای مقاومت و جبهه خودی ضربات کوبنده‌ای بر پایگاه‌ها و تجهیزات آمریکا وارد کردند:
* آسیب‌پذیری ناوگان پنجم در بحرین: منابع عربی از شلیک موشک و پهپاد به مقر ناوگان پنجم آمریکا در بحرین، به صدا درآمدن آژیرهای هشدار و وقوع ۳ انفجار شدید در پایگاه آمریکایی الجفیر خبر دادند.
* حمله به پایگاه علی‌السالم کویت: پایگاه نظامی آمریکا در علی‌السالم کویت هدف اصابت مستقیم پهپاد قرار گرفت.
* انهدام سامانه پاتریوت در شمال عراق: تصاویر ماهواره‌ای منتشر شده، انهدام کامل سیستم دفاع هوایی پاتریوت آمریکا در اربیل را تأیید می‌کند. وقوع آتش‌سوزی‌های گسترده در اطراف پایگاه احتمالاً ناشی از انفجارهای ثانویه مهمات بوده است.
* کوبیدن مقرهای تروریستی: همزمان، مقرهای گروه‌های تروریستی و تجزیه‌طلب ضدایرانی در اربیل واقع در شمال عراق هدف حملات دقیق پهپادی قرار گرفت.
حقوق بین‌الملل، جنایات جنگی و گریز دونالد ترامپ از مسئولیت‌پذیری
در جبهه حقوقی و رسانه‌ای، ابعاد جنایات متجاوزان آمریکایی برجسته‌تر شده است:
* شکایت رسمی ایران به شورای امنیت: «غلامحسین درزی» سفیر و معاون نمایندگی ایران در سازمان ملل طی نامه‌ای به شورای امنیت، هدف قرار دادن عامدانه شناورهای غیرنظامی «ناجی-۱۵» و «ناجی-۱۶» توسط آمریکا را نقض فاحش حقوق بین‌الملل بشردوستانه و مصداق بارز جنایات جنگی اعلام کرد.
* طفره رفتن دونالد ترامپ از پاسخگویی در مورد جنایت جنگی: در یک کنفرانس خبری، هنگامی که خبرنگار نیویورک تایمز از دونالد ترامپ پرسید آیا بمباران نیروگاه‌های غیرنظامی و پل‌ها توسط آمریکا مصداق جنایت جنگی است یا خیر، ترامپ با خشم از پاسخ فرار کرد و به تخریب این رسانه («نیویورک تایمز شکست‌خورده») پرداخت.
* تحریم‌های منفعلانه: وزارت خزانه‌داری آمریکا در اقدامی تکراری و برای سرپوش گذاشتن بر ناکامی‌های میدانی، تحریم‌های جدیدی علیه ۴ فرد و ۹ نهاد مرتبط با ایران وضع کرد.
جبهه دیپلماتیک؛ رایزنی‌های عراقچی در شانگهای و طرح‌های میانجی‌گری
سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، در حاشیه نشست وزرای خارجه سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان، رایزنی‌های دیپلماتیک فشرده‌ای را هدایت کرد:
* عراقچی در دیدار با وزیر خارجه چین: ناامنی تنگه هرمز نتیجه پیمان‌شکنی آمریکا است
سید عباس عراقچی که برای شرکت در نشست شورای وزیران امور خارجه سازمان همکاری شانگهای در قزاقستان حضور داشت، عصر جمعه با وانگ یی، وزیر امور خارجه جمهوری خلق چین دیدار و گفتگو کرد. در این دیدار، طرفین در خصوص مهم‌ترین روابط دوجانبه، تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی و همچنین موضوعات دستورکار سازمان شانگهای تبادل نظر کردند.
وزرای امور خارجه ایران و چین با اشاره به سطح مشارکت راهبردی روابط تهران-پکن، بر اهتمام رهبران دو کشور برای تقویت و تعمیق همکاری‌ها در همه زمینه‌های مشترک و نیز اجرای کامل توافق‌های فی‌مابین و بهره‌گیری از ظرفیت سازمان همکاری شانگهای و بریکس برای گسترش همکاری‌های دوجانبه و چندجانبه تأکید کردند.
وزیر امور خارجه کشورمان با تشریح پیامدهای نقض آشکار مفاد تفاهم خاتمه جنگ از سوی آمریکا، حملات وحشیانه به زیرساخت‌های حیاتی ایران و ارتکاب جنایات جنگی را محکوم کرد و خاطرنشان ساخت: ناامنی موجود در تنگه هرمز و منطقه منحصراً ناشی از پیمان‌شکنی آمریکا و اخلال در روند اجرای تعهدات ایران مطابق با مفاد بند ۵ تفاهم اسلام‌آباد بوده است.
عراقچی با تأکید بر عزم ایران برای دفاع از حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی خود در برابر تجاوز نظامی آمریکا، مسئولیت همه دولت‌ها را برای جلوگیری از تضعیف فزاینده اصول بنیادین منشور سازمان ملل و عادی‌شدن استفاده از زور در روابط بین‌الملل یادآور شد.
وزیر امور خارجه چین، بازگرداندن صلح و آرامش به غرب آسیا را مستلزم تقویت اعتماد و همکاری میان کشورهای منطقه دانست و بر آمادگی چین برای هرگونه مساعدت در این زمینه تأکید کرد.
* عراقچی در دیدار با لاوروف: ایران مصمم به دفاع از منافع و امنیت ملی خود است
سید عباس عراقچی در ادامه رایزنی‌های خود با همتایان شرکت‌کننده در نشست شورای وزیران امور خارجه کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان، بعد از ظهر جمعه با سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه فدراسیون روسیه، دیدار و گفت‌وگو کرد.
در این دیدار، وضعیت همکاری‌های دوجانبه در زمینه‌های مختلف سیاسی، اقتصادی، تجاری، حمل و نقل، انرژی و نیز هماهنگی‌ها در سطح سازمان‌های بین‌المللی و ترتیبات چندجانبه و منطقه‌ای، از جمله سازمان همکاری شانگهای و بریکس، مورد بحث و بررسی قرار گرفت و مقرر شد پیگیری‌های لازم برای تسهیل اجرای تفاهم‌های صورت‌گرفته میان دو کشور در حوزه‌های مربوطه انجام گیرد.
وزرای امور خارجه ایران و روسیه در این دیدار راجع به تحولات منطقه غرب آسیا متعاقب پیمان‌شکنی مجدد آمریکا و نقض مفاد تفاهم اسلام‌آباد از سوی هیئت حاکمه این کشور تبادل نظر کردند. وزیر امور خارجه کشورمان با تقدیر از مواضع اصولی روسیه در محکوم کردن قاطع تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، ناامنی کنونی در تنگه هرمز را نتیجه مستقیم بدعهدی و جنایات ارتکابی آمریکا علیه ایران دانست و با یادآوری حسن نیت ایران در فرآیند مذاکرات منتهی به تفاهم خاتمه جنگ، تأکید کرد جمهوری اسلامی ایران همچنان که در عرصه دیپلماسی جدیت نشان داد، مصمم به دفاع از منافع و امنیت ملی خود و ممانعت از سوءاستفاده آمریکا از تنگه هرمز برای تهدید امنیت ملی ایران می‌باشد.
وزیر امور خارجه روسیه با یادآوری موضع اصولی این کشور در محکوم دانستن تجاوز نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران، بر اهمیت همکاری و اعتمادسازی برای ایجاد سازوکار امنیتی متکی به کشورهای منطقه تأکید و آمادگی کشورش را برای هرگونه مساعدت در این زمینه اعلام کرد.
همچنین عراقچی در دیدار با وزیر خارجه قرقیزستان، از موضع قاطع کشورهای شانگهای در محکوم کردن تجاوز نظامی آمریکا تمجید کرد.
تحرکات چین و پاکستان
سخنان اخیر دونالد ترامپ نشان‌دهنده تلاش برخی کشورها برای ایجاد آتش‌بس میان ایران و آمریکاست. در همین راستا، خبرگزاری رویترز افشا کرد که اسلام‌آباد با همراهی چین در حال بررسی مسیری برای از سرگیری مذاکرات ناکام‌مانده میان ایران و آمریکا است. در همین راستا، وزیر خارجه پاکستان در دیدار با عراقچی بر اهمیت کاهش تنش‌ها تأکید کرد.
البته تناقض‌گویی دونالد ترامپ همچنان ادامه دارد؛ رئیس‌جمهور آمریکا در اظهاراتی متناقض مدعی شد: «ایران هنوز آماده توافق نیست اما می‌توانیم مذاکره کنیم.»
همچنین روزنامه نیویورک‌تایمز به نقل از منابع آگاه ادعا کرد که دونالد ترامپ با مشاوران ارشد و اعضای دولت خود نشستی برگزار کرده تا بررسی کند آیا حملات علیه ایران باید تشدید شود یا خیر.
همچنین خبرگزاری بلومبرگ به نقل از منابع خود مدعی شد که ترامپ از روند جنگ احساس ناامیدی فزاینده‌ای دارد و خواهان افزایش هزینه‌های این جنگ برای ایران است. این ادعاها در حالی بیان می‌شود که ترامپ ساعاتی پیش اعلام کرد که هنوز درباره حملات گسترده آمریکا علیه ایران تصمیم نگرفته است. وی مدعی شد: «در حال حاضر مذاکراتی با ایران در جریان است و شاید به نقطه‌ای نرسیم که نیازمند انجام یک حمله گسترده باشد.»
جمع‌بندی
تحولات ۲۴ ساعت گذشته نشان می‌دهد که استراتژی واشنگتن وارد مرحله فرسایش عمیق شده است. کاهش محسوس حجم حملات آمریکا در صبح امروز در کنار اتمام ذخایر پدافندی و نقطه‌زن متجاوزان، اثبات می‌کند که تکیه آمریکا بر قدرت هوایی با بن‌بست مواجه شده است. از سوی دیگر، تثبیت معادله جدید قرارگاه خاتم‌الانبیاء (ص) مبنی بر پاسخ ۱ به ۱ در برابر تلفات انسانی و انهدام سامانه‌های کلیدی مانند پاتریوت در منطقه، واشنگتن را میان دوراهیِ سختِ ادامه یک جنگ بی‌نتیجه یا پذیرش شکست و تن دادن به شرایط ایران قرار داده است.
